Nieuwsbrief Progressiegericht Werken 873

► Training Progressiegericht Coachen & Adviseren: start over twee weken

Op 14 april start een nieuwe ronde van de intensieve Training Progressiegericht Coachen & Adviseren. De training (die Gwenda Schlundt Bodien en Coert Visser geven) bestaat uit zes groepssessies waarin je de progressiegerichte technieken steeds preciezer en grondiger in de vingers krijgt. De inhoud is praktisch en tegelijk gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Je oefent uitgebreid met je eigen cases en zet sessie na sessie je interventies scherper en vloeiender in. De training is geschikt voor (team-)coaches, coachende docenten, adviseurs en trainers. De Training Progressiegericht Leidinggeven is al nagenoeg vol; voor de Training Progressiegericht Coachen & Adviseren zijn nog enkele plekken beschikbaar. Meer informatie en inschrijven: https://cpwportal.nl/product/training-progressiegericht-coachen-start-14-april-2026/. Vragen? Bel of mail gerust (06 29182949/ info@progressiegerichtwerken.com).

► Podcast: progressiegerichte praktijkvoorbeelden

In deze aflevering van de podcast vertellen Coert Visser en ik (Gwenda Schlundt Bodien) over mooie progressiegerichte voorbeelden uit de praktijk. Hoe passen deelnemers aan onze trainingen progressiegericht leidinggeven en progressiegericht coachen en adviseren de aanpak toe in hun leven, zowel op het werk als privé? De volgende voorbeelden passeren de revue:

1. een leidinggevende past de cirkeltechniek toe in zijn nieuwe team
2. een schoonmaker reageert effectief op aanvallende feedback van een collega
3. een aannemer die structureel zijn afspraken niet nakomt gaat dat wel doen nadat de leidinggevende van een woningbouwvereniging een effectief stuurgesprek heeft gevoerd
4. een docente op een MBO-school voert een kleine verandering door, en bereikt een grote verbetering door anders om te gaan met huiswerk
5. een onvrijwillige coachee ervaart via de kantelinterventie toch nut van het gesprek met de progressiegerichte coach
6. een leidinggevende die ook vader is gaat thuis bij zijn kinderen van 3 en 5 jaar jong progressiegericht sturen en daarmee verbetert de sfeer thuis enorm
7. een MT van een consultancy bureau lost een conflict op met behulp van een progressiegerichte teambegeleider
8. een schooldirecteur en alleenstaande moeder van vijf kinderen brengt een focus op progressie aan tijdens het avondeten
9. een docent helpt en stuurt een leerling die telkens haar wiskundeboek niet bij zich heeft in de les
10. een trajectbegeleider bij het UAF benut de CPW-zeven stappen aanpak en haar cliënt hervindt zijn optimisme

► Binnenkort verschijnt: De Dynamische Mens

Over ongeveer twee weken verschijnt mijn nieuwe boek De Dynamische Mens: Voorstel voor een nieuwe psychologie. Het boek stelt dat het statische mensbeeld, het wijdverbreide idee dat mensen dragers zijn van vaste eigenschappen, niet houdbaar is. Niet als beschrijving van hoe mensen functioneren, niet als verklaring van gedrag, en niet als basis voor beleid of begeleiding. Het biedt een alternatief: een dynamisch, interactionistisch mensbeeld dat beter aansluit bij wat wetenschappelijk onderzoek ons inmiddels laat zien. 

 

 

Nieuwsbrief Progressiegericht Werken 872

► Training Progressiegericht Coachen & Adviseren (start 14 april 2026). De intensieve training progressiegericht coachen wordt verzorgd door Coert Visser en Gwenda Schlundt Bodien. De training is bedoeld voor (team-)coaches, coachende docenten, adviseurs en trainers die progressie willen bereiken met hun cliënten en studenten.

► De Cirkeltechniek is verschenen als hardcover

In 2020 verscheen het boek De Cirkeltechniek als paperback. Vanaf vandaag is het boek verschenen als uitgebreide hardcover-editie. Er waren twee aanleidingen voor deze heruitgave. Ten eerste werd in de afgelopen jaren steeds duidelijker dat de cirkeltechniek het best werkt wanneer je er niet eenmalig mee werkt, maar er regelmatig op terugkomt. De cirkeltechniek is nog waardevoller als je hem toepast in een cyclisch proces dat ontstaat wanneer je de cirkels er steeds weer bij pakt en samen kijkt welke progressie er is geboekt. Ten tweede bleek er in trainingen en coachingsessies behoefte aan kant-en-klare werkvormen die je direct kunt gebruiken.  

► Stok achter de deur

Stok achter de deur, daarmee wordt vaak gedoeld op een motivatieprikkel om iets te gaan doen. Je hebt bijvoorbeeld aan je vriend beloofd om op dinsdagavond te gaan hardlopen en die afspraak werkt voor je als een stok achter de deur om daadwerkelijk te gaan terwijl je misschien liever op de bank was blijven zitten. 

►Progressiegericht communiceren als kwaliteitsadviseur

Professionals die de kwaliteit van het werk van anderen moeten controleren en hen moeten helpen om hun werk te verbeteren, kunnen diverse progressiegerichte interventies gebruiken. In de onderstaande checklist staan aspecten van algemene progressiegerichte communicatie, negatieve feedback geven en complimenten geven die dergelijke professionals kunnen benutten. Zo verlopen gesprekken soepeler en vergroot je de kans dat er progressie wordt geboekt naar aanleiding van een gesprek. 

►  Emoties en voorspellingsprecisie

Iedereen heeft de ervaring van emoties. Je voelt je angstig, blij of depressief, en er gaat geen moment voorbij dat er geen sprake is van emoties. Hoe onze emoties werken en wat de functie ervan is, is een vraag waarop tegenwoordig heel andere antwoorden worden gegeven dan tientallen jaren geleden. Op deze site schreef ik al over de theorie van geconstrueerde emoties, over controverses in emotie-onderzoek, over de plek van emoties in ons CPW-progressiemodel, over hoe kennis van emoties samenhangt met emotieregulatie en over de vier componenten van ons voorspellende brein. 

Nieuwsbrief Progressiegericht Werken 871

► Training Progressiegericht Leidinggeven (start 14 april 2026): In deze training progressiegericht leidinggeven van vijf sessies, die gegeven wordt door Gwenda Schlundt Bodien en Coert Visser  leert u als leidinggevende om sneller en prettiger progressie te bereiken met uw team. 

► Training Progressiegericht Coachen & Adviseren (start 14 april 2026). De intensieve training progressiegericht coachen wordt verzorgd door Coert Visser en Gwenda Schlundt Bodien. De training is bedoeld voor (team-)coaches, coachende docenten, adviseurs en trainers die progressie willen bereiken met hun cliënten en studenten.

►  Ontwerpen van een logische consequentie

 In bijzondere omstandigheden kan een medewerker of een leerling herhaald ongewenst gedrag vertonen. Een medewerker houdt zich bijvoorbeeld regelmatig niet aan bepaalde veiligheids- of werkvoorschriften. Een leerling plakt herhaaldelijk kauwgom onder zijn stoel. De leidinggevende en de docent hebben al meerdere malen progressiegericht gestuurd, via stuurvragen en progressiemonitoring, maar het ongewenste gedrag blijft bestaan. Er zijn drie veelvoorkomende niet-effectieve manieren van omgaan met herhaald ongewenst gedrag: niet-ingrijpen, blijven uitleggen of overgaan op straffen. Hier kun je daar meer over lezen, bekijken en beluisteren. In deze bijdrage reik ik reflectievragen aan, aan de hand waarvan je een logische consequentie kunt ontwerpen.

►  Deuropeners: hoe progressie mogelijk wordt gemaakt

Wanneer mensen leren, groeien en beter gaan functioneren, zijn we geneigd om te zoeken naar de oorzaak daarvan. Welke interventie heeft het verschil gemaakt? Wat heeft de verandering teweeggebracht? Maar misschien is die manier van kijken te beperkt. Misschien is veel van wat werkt in onderwijs, coaching en leiderschap niet het veroorzaken van verandering maar het mogelijk maken ervan. Dat verschil, tussen veroorzaken en mogelijk maken, zou wel eens fundamenteler kunnen zijn dan het op het eerste gezicht lijkt. Het heeft consequenties voor hoe we interventies begrijpen, hoe we naar menselijk functioneren kijken, en hoe we de hardnekkige vraag benaderen waarom sommige mensen zoveel verder komen dan anderen. In dit artikel introduceer ik het begrip “deuropener” als een manier om dat verschil precies te maken.  

►  Ik vind nee zeggen helemaal niet moeilijk!

Ken je dat? Dat iemand bijna triomfantelijk zegt ‘nee’ zeggen helemaal niet moeilijk te vinden? En dat jij dan denkt: ‘Dat heb ik gemerkt, dat jij heel makkelijk ‘nee’ zegt!’ In de loop der jaren heb ik geleerd dat deze uiting een teken kan zijn dat de betreffende persoon helemaal niet zo effectief is in ‘nee’ zeggen. De persoon zegt inderdaad ‘nee’, maar er is nevenschade. 

►  Ken de kracht van omslagpunten: progressie kan soms veel sneller gebeuren dan we denken

Vrijwel iedereen kent het gevoel. Je maakt je zorgen over een groot probleem (klimaatverandering, politieke instabiliteit, sociale ongelijkheid) en je denkt: dit gaat nog heel lang duren. Of erger: dit komt nooit meer goed. Het is een begrijpelijk gevoel. Als je de huidige stand van zaken bekijkt en een rechte lijn naar de toekomst trekt, is de conclusie vaak somber. Maar die rechte lijn is precies waar het misgaat. Complexe systemen veranderen namelijk zelden geleidelijk. Ze vertonen een patroon dat wetenschappers een omslagpunt noemen: lange perioden van schijnbare stilstand, gevolgd door een plotselinge versnelling die bijna niemand had voorzien. Wie dit mechanisme begrijpt, heeft een krachtig tegengif tegen ongefundeerd pessimisme, en een reden om te blijven handelen, ook wanneer het effect van dat handelen nog onzichtbaar is.  

► Je kunt mensen elke dag brood geven…

‘Je kunt iemand een vis geven en hij heeft een dag te eten. Maar je kunt hem ook leren vissen en hij heeft zijn hele leven eten.’ Dat is een van de meest geciteerde wijsheden ter wereld. De boodschap is helder: help mensen niet door het voor ze te doen, maar door ze in staat te stellen het zelf te doen. In een tijd waarin steeds meer mensen de overstap maken naar plantaardig eten, leek het me tijd voor een modernere versie: ‘Je kunt mensen elke dag brood geven, maar je kunt ze ook leren graan te verbouwen.’  

Nieuwsbrief Progressiegericht Werken 870

► Training Progressiegericht Leidinggeven (start 14 april 2026): In deze training progressiegericht leidinggeven van vijf sessies, die gegeven wordt door Gwenda Schlundt Bodien en Coert Visser  leert u als leidinggevende om sneller en prettiger progressie te bereiken met uw team. 

► Training Progressiegericht Coachen & Adviseren (start 14 april 2026). De intensieve training progressiegericht coachen wordt verzorgd door Coert Visser en Gwenda Schlundt Bodien. De training is bedoeld voor (team-)coaches, coachende docenten, adviseurs en trainers die progressie willen bereiken met hun cliënten en studenten.

► De yes-set: van Milton Erickson tot progressiegericht samenvatten

De yes-set is een bekende techniek in de wereld van de psychotherapie, coaching en communicatie. In dit artikel leg ik uit wat het inhoudt en hoe deze geïntroduceerd werd door hypnotherapeut Milton Erickson. Ondanks de bekendheid van de techniek is er verrassend weinig empirisch bewijs voor de effectiviteit ervan. In progressiegericht werken werken we met enkele technieken, zoals het principe eerst aansluiten, dan doorschakelen en progressiegericht samenvatten die een vergelijkbaar effect hebben maar toch rusten op enkele andere principes. 

► Emotionele integratie en welbevinden

Harm heeft een knoop in zijn maag van spanning en verdriet. Zijn vrouw heeft hem vanochtend verteld dat ze er sterk over denkt van hem te willen scheiden. Harm kan nu op verschillende manieren omgaan met die spanning en dat verdriet. In de zelfdeterminatietheorie worden twee hoofdvormen van emotieregulatiestrategieën onderscheiden. Harm kan zich bewustzijn van zijn emoties en deze doelgericht verkennen, en dat zou een teken zijn van emotionele integratie. Hij kan ook proberen om de spanning en het verdriet te onderdrukken, door zijn emoties te negeren of verbergen voor zichzelf en/of anderen. Hoe zouden deze verschillende manieren van reageren samenhangen met zijn ervaring van autonomie, competentie en verbondenheid? Die vraag stond centraal in onderzoek van Zaidman en Benita (2026). 

► Bespreking van Morele Revolutie (Rutger Bregman)

Morele Revolutie is het nieuwe boek van Rutger Bregman. Het boek is de bundeling van vier lezingen die hij in het najaar van 2025 gaf voor de BBC. Er was een relletje om de lezingen. De BBC schrapte onder politieke druk een passage waarin Bregman Trump (terecht) omschrijft als de meest openlijk corrupte president in de Amerikaanse geschiedenis. Dat de omroep zwichtte, illustreert ironisch genoeg precies het probleem dat Bregman wil aankaarten. Het boek volgt de structuur van een klassieke driedelige preek — een vorm die Bregman als domineeszoon van huis uit kent. Deel één is de ellende: de westerse wereld verkeert in een morele crisis. Deel twee de verlossing: de geschiedenis laat zien dat kleine groepen de wereld kunnen veranderen. Deel drie de dankbaarheid: we hebben een erfenis en een verantwoordelijkheid. Een vierde lezing voegt daar een persoonlijke laag aan toe over zingeving en wat heilig is.  

► Internalisatie van organisatieverandering

Kamarova et al (2024) introduceren een model voor organisatieverandering dat ze IMOC noemen. IMOC staat voor Integrated Model of Organizational Change. Dit model brengt een groot aantal organisatieveranderingstheorieën en praktijken terug tot een overzichtelijk aantal psychologische mechanismen die bij organisatieverandering een rol spelen en biedt zo aanknopingspunten voor succesvolle organisatieverandering via internalisatie. Psychologische mechanismen zijn de interne processen van een werknemer die de internalisatie van verandering voorspellen. Internalisatie van de verandering betekent dat de medewerker zich de verandering heeft eigen gemaakt en erachter staat om die te helpen realiseren.